E PABESUESHME! Trump e pranon publikisht: Vendimin për fundin e luftës e merr Netanyahu!
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, i tha të dielën The Times of Israel se vendimi për momentin kur do të përfundojë lufta me Iranin do të jetë një vendim i përbashkët që ai do ta marrë së bashku me kryeministrin izraelit Benjamin Netanyahu.
Trump pohoi gjithashtu në intervistën e shkurtër telefonike se Republika Islamike do ta kishte shkatërruar Izraelin nëse ai dhe Netanyahu nuk do të kishin qenë në pushtet.
“Irani do ta shkatërronte Izraelin dhe gjithçka përreth tij… Ne kemi punuar së bashku. Kemi shkatërruar një vend që donte të shkatërronte Izraelin”, tha ai.
Presidenti amerikan u pyet nëse ai vetë do të vendosë kur do të përfundojë lufta me Iranin apo nëse edhe Netanyahu do të ketë fjalën e tij.
“Mendoj se është një vendim i përbashkët… deri diku. Kemi qenë në bisedime. Unë do të marr vendimin në kohën e duhur, por gjithçka do të merret në konsideratë”, u përgjigj ai, duke lënë të kuptohet se ndërsa Netanyahu do të japë mendimin e tij, vendimi përfundimtar do të merret nga presidenti amerikan.
I pyetur nëse Izraeli mund ta vazhdojë luftën kundër Iranit edhe pasi SHBA të vendosë të ndalojë sulmet e saj, Trump nuk pranoi të komentojë mbi këtë mundësi teorike, por shtoi:
“Nuk mendoj se do të jetë e nevojshme.”
Trump është përpjekur të shmangë përcaktimin e një afati të qartë për luftën, por zëdhënësja e Shtëpisë së Bardhë Karoline Leavitt tha të premten se Uashingtoni pret që konflikti të zgjasë katër deri në gjashtë javë.
Përgjigjet e Trump për The Times of Israel tregojnë gjithashtu nivelin e konsiderueshëm të ndikimit që Netanyahu duket se ka në vendimmarrjen e Trump për luftën, të cilën SHBA dhe Izraeli e nisën së bashku më 28 shkurt, me një sulm që vrau liderin suprem të Iranit, Ali Khamenei.
Trump dha intervistën telefonike pak pasi mediat shtetërore iraniane njoftuan se Asambleja e Ekspertëve kishte emëruar Mojtaba Khamenein, djalin e liderit të vrarë, si liderin e ri suprem të vendit.
Disa orë më parë, Trump i tha ABC News se lideri i ardhshëm i Iranit nuk do të “zgjasë shumë” nëse nuk ka miratimin e Shtëpisë së Bardhë.
Trump refuzoi të komentojë për The Times of Israel mbi zgjedhjen e Mojtaba Khameneit, duke u mjaftuar me deklaratën:
“Do të shohim çfarë do të ndodhë.”
“Jepini Netanyahut faljen”
Presidenti amerikan bëri bujë në Izrael javën e kaluar kur e quajti presidentin izraelit Isaac Herzog një “turp”, pasi ky i fundit nuk kishte ndjekur thirrjen e tij për të falur Netanyahun, i cili po përballet me një proces gjyqësor për akuza të dyshuara për ryshfet, mashtrim dhe shkelje të besimit.
Të nesërmen, megjithatë, ambasadori i Trump në Izrael, Mike Huckabee, u takua me Herzog dhe vlerësoi udhëheqjen e tij.
I pyetur nëse kjo ishte pjesë e një strategjie “polici i mirë – polici i keq” për të ndikuar te Herzog, Trump shmangu një përgjigje të drejtpërdrejtë, por sërish kritikoi presidentin izraelit.
“Bibi Netanyahu duhet ta marrë atë falje menjëherë. Mendoj se ai [Herzog] po bën një gjë të tmerrshme duke mos e dhënë. Ne duam që Bibi të përqendrohet te lufta, jo te një falje qesharake”, tha Trump për The Times of Israel, duke iu referuar Netanyahut me nofkën e tij.
Zyra e Herzog deklaroi javën e kaluar se është kompetencë e presidentit të vendosë vetë nëse do t’i japë apo jo falje Netanyahut.
“Presidenti Herzog e respekton dhe e vlerëson shumë kontributin e madh të Donald Trump për sigurinë e Izraelit”, tha zyra e tij, duke theksuar megjithatë se Izraeli “është një shtet sovran i qeverisur nga sundimi i ligjit” dhe se kërkesa për falje po shqyrtohet nga Ministria e Drejtësisë, e cila do të japë opinionin e saj ligjor sipas procedurës.
Nuk është bërë e ditur ende se kur do të publikohet ky opinion.
Marrëdhënia Trump–Netanyahu
Marrëdhënia e Trump me Netanyahun është përmirësuar ndjeshëm që nga sezoni zgjedhor presidencial amerikan i vitit 2024, pasi më parë ata dukeshin se ishin përplasur katër vite më herët, kur kryeministri izraelit përgëzoi Joe Biden për fitoren ndaj Trump.
Në një intervistë të vitit 2021 me gazetarin izraelit Barak Ravid, Trump kishte kritikuar Netanyahun për përgëzimin e Biden dhe kishte pretenduar se kryeministri izraelit nuk kishte qenë kurrë i interesuar seriozisht për paqen me palestinezët.
I pyetur në intervistën telefonike të së dielës nëse ndjenjat e tij për Netanyahun kishin ndryshuar që nga ajo kohë, Trump u përgjigj:
“Kemi bërë një punë të shkëlqyer së bashku, siç kemi bërë me Iranin.”
“Tani kemi Iranin që po shkatërrohet”
Presidenti amerikan bëri gjithashtu një deklaratë të re për qëllimet e Iranit, në një përpjekje të dukshme për të justifikuar vendimin për të nisur luftën kundër Republikës Islamike tetë ditë më parë.
“Irani do ta shkatërronte Izraelin dhe gjithçka përreth tij… dhe tani shikoni çfarë kemi — kemi ata që po shkatërrohen”, tha Trump për Iranin.
Ai shtoi se nuk ishte i befasuar nga mbështetja e gjerë për luftën kundër Iranit në Izrael, duke bërë shaka se e vetmja gjë më popullore atje janë vetë vlerësimet e tij.
Trump përsëriti gjithashtu lavdërimet për Netanyahun dhe bashkëpunimin e tyre kundër Iranit.
“Bibi ka bërë një punë të shkëlqyer. Ai ka qenë një kryeministër në kohë lufte. Kemi punuar së bashku. Kemi shkatërruar një vend që donte të shkatërronte Izraelin. Do ta kishte shkatërruar Izraelin nëse unë nuk do të isha këtu.
Dhe nëse Bibi nuk do të ishte këtu, Izraeli nuk do të ekzistonte sot”, shtoi ai.
A do të çojë lufta me Iranin në çarmatosjen e Hamasit?
Lufta me Iranin duket se ka shtyrë përkohësisht diskutimet që SHBA dhe vendet ndërmjetëse në Gazë – Egjipti, Katari dhe Turqia – pritet të zhvillojnë me Hamasin për çarmatosjen e tij.
Duke pasur parasysh mbështetjen e gjatë financiare të Iranit për Hamasin, Trump u pyet nëse dobësimi i Teheranit në luftën aktuale do ta bënte më të lehtë bindjen e grupit që të heqë dorë nga armët.
“Shumë njerëz do të çarmatosen për shkak të kësaj [lufte kundër Iranit], sepse tani Irani është në një pozicion që nuk e ka njohur kurrë më parë, dhe situata për ta vetëm do të përkeqësohet”, u përgjigj ai.
Para se të përfundonte telefonatën, Trump përsëriti edhe një herë:
“Thuajini këtij presidenti që t’i japë faljen menjëherë.”