Lidhje


Pas Greqisë, Izraeli lidh aleancë me Serbinë – armë, dronë dhe eksporte në rritje

 

Bashkëpunimi ushtarak mes Serbisë dhe Izraelit po hyn në një fazë të re, me projekte konkrete në industrinë e mbrojtjes dhe marrëveshje të mëdha armësh, sipas raportimeve të mediave ndërkombëtare dhe rajonale.

 

Sipas Haaretz, Serbia po përgatitet të prodhojë dronë në bashkëpunim me gjigantin izraelit të mbrojtjes Elbit Systems. Projekti pritet të realizohet në partneritet me kompaninë shtetërore serbe SDPR dhe përfshin prodhimin e dy kategorive të mjeteve ajrore pa pilot: dronë të armatosur me rreze të shkurtër dhe UAV me rreze të gjatë.

 

Ky zhvillim nuk është i izoluar. Ai vjen në vijim të marrëveshjeve të mëdha të armëve mes dy vendeve. Që në vitin 2025, Serbia kishte firmosur një kontratë prej rreth 335 milionë dollarësh me Elbit Systems për sisteme të avancuara artilerie dhe dronë. Raportime të tjera ndërkombëtare flasin edhe për një marrëveshje shumë më të madhe, që arrin rreth 1.64 miliardë dollarë, për sisteme raketore dhe artilerie me rreze të gjatë dhe UAV të avancuar, ku Serbia identifikohet si blerësi europian.

 

Në të njëjtën kohë, bashkëpunimi mes dy vendeve nuk kufizohet vetëm te importet. Media serbe N1, duke cituar burime si Haaretz dhe BIRN, raportojnë se Serbia ka rritur ndjeshëm eksportet e armëve drejt Izraelit. Sipas këtyre raportimeve, eksportet arritën rreth 114 milionë euro në vitin 2025, me shumicën e kontratave të menaxhuara nga SDPR. Edhe raportime të mëhershme nga media izraelite kanë theksuar një rritje të fortë të këtyre eksporteve, veçanërisht pas konfliktit në Gaza.

 

Megjithatë, një element i rëndësishëm mbetet ende në zhvillim: ndonëse raportimet për prodhimin e dronëve në Serbi janë publikuar nga burime serioze si Haaretz dhe janë riprodhuar nga media serbe, nuk ka ende një konfirmim të plotë në formën e një njoftimi zyrtar të detajuar nga qeveria serbe, nga vetë Elbit Systems apo nga agjenci ndërkombëtare si Reuters apo Associated Press.

 

Kjo do të thotë se, ndërsa drejtimi i përgjithshëm i bashkëpunimit është i qartë dhe i dokumentuar – me marrëveshje të mëdha armësh, rritje eksportesh dhe plane industriale – disa nga detajet më të fundit, si projekti konkret i prodhimit të dronëve, mbeten ende në fazë raportimi mediatik dhe pritje për konfirmim zyrtar të plotë.


Greqia blen teknologji izraelite – Çfarë fshihet pas sistemeve raketore PULS?

 

Ministritë e Mbrojtjes të Izraelit dhe Greqisë kanë nënshkruar këtë të hënë në Athinë një nga marrëveshjet më të mëdha të eksportit ushtarak në vitet e fundit.

 

Kontrata, me vlerë rreth 2.3 miliardë shekelë (rreth 650 milionë dollarë), parashikon furnizimin e ushtrisë greke me sistemet e avancuara të lëshimit të raketave të shumfishta, PULS.

 

Kompania izraelite “Elbit Systems” do të jetë kontraktori kryesor, duke i siguruar Greqisë lëshuesit dhe një paketë gjithëpërfshirëse municionesh, që përfshin raketa të telekomanduara me rreze të ndryshme veprimi. Marrëveshja parashikon një implementim prej katër vitesh, i ndjekur nga një periudhë 10-vjeçare për mbështetje dhe mirëmbajtje teknike, sipas Ynet.

 

“Marrëveshja do të zbatohet gjatë një periudhe katërvjeçare, e pasuar nga një periudhë mbështetjeje dhe mirëmbajtjeje 10-vjeçare,” — bëhet e ditur nga burimet zyrtare pas nënshkrimit.

 

Sistemi PULS njihet për shkathtësinë e tij, duke qenë i aftë të lëshojë raketa dhe predha në distanca të ndryshme, një teknologji që tashmë është adoptuar nga disa vende të NATO-s.

 

Një detaj i rëndësishëm i kontratës është përfshirja e industrisë vendase greke, ku disa komponentë do të prodhohen në Greqi për të nxitur prodhimin lokal.

 

“Kjo marrëveshje vjen mes luftës së vazhdueshme mes Izraelit dhe Iranit dhe është pjesë e një rritjeje globale të kërkesës për sistemet e armëve izraelite,” — nënvizojnë ekspertët e mbrojtjes, duke vënë re rritjen e interesit nga vendet evropiane për të forcuar kapacitetet e tyre mbrojtëse.

 

Në ceremoninë e nënshkrimit morën pjesë krerët e drejtorive të investimeve të mbrojtjes nga të dyja vendet, duke vulosur këtë partneritet afatgjatë strategjik midis Athinës dhe Tel Avivit. Ky hap konsiderohet si një lëvizje kyçe për balancën e fuqive në Mesdheun Lindor.


Skandali i madh i subvencioneve në Greqi/ Hetime nga BE, dorëheqje ministrash dhe deputetë nën akuzë

 

Një skandal i gjerë me subvencionet bujqësore ka tronditur Greqinë, duke përfshirë hetime ndërkombëtare, dorëheqje në nivelet më të larta politike dhe dyshime për një sistem të organizuar abuzimi me fondet e Bashkimit Europian.

 

Në qendër të çështjes është agjencia shtetërore OPEKEPE, e cila menaxhon miliarda euro fonde të BE-së për fermerët. Hetimet e European Public Prosecutor’s Office kanë zbuluar një skemë të dyshuar mashtrimi, ku përfitues të ndryshëm deklaronin në mënyrë të rreme toka, kullota dhe aktivitete bujqësore për të marrë subvencione që nuk u takonin.

 

Sipas raportimeve të mediave ndërkombëtare dhe greke, skema përfshinte jo vetëm përfitues privatë, por edhe ndërhyrje të mundshme brenda vetë sistemit administrativ, duke ngritur dyshime për një rrjet të organizuar që manipulonte kontrollet dhe procedurat.

 

Çështja ka marrë përmasa të mëdha politike. Prokurorët europianë kanë kërkuar heqjen e imunitetit për 11 deputetë aktualë, ndërsa disa ish-zyrtarë të lartë dhe ministra janë gjithashtu nën hetim. Ndërkohë, disa ministra kanë dhënë dorëheqjen, duke detyruar qeverinë e Kyriakos Mitsotakis të ndërmarrë ndryshime të shpejta në kabinet.

 

Në nivel financiar, Bashkimi Europian ka vendosur një gjobë rekord prej qindra milionë eurosh ndaj Greqisë për keqmenaxhimin e fondeve, ndërsa vendi përballet edhe me reduktime të ardhshme në subvencionet bujqësore.

 

Reagimi i qeverisë ka qenë i menjëhershëm, me premtime për reforma të thella në sistemin e shpërndarjes së fondeve dhe bashkëpunim me institucionet europiane. Kryeministri Mitsotakis ka kërkuar përshpejtim të hetimeve dhe ka theksuar nevojën për transparencë, ndërsa opozita e akuzon qeverinë për tolerim të një sistemi klientelist.

 

Ndërkohë, Komisioni Europian dhe institucionet e BE-së po mbajnë nën vëzhgim të afërt zhvillimet, ndërsa pritet që kontrollet dhe auditimet të vazhdojnë në muajt në vijim.

 

Skandali nuk ka prekur vetëm politikën, por edhe fermerët, pasi vonesat dhe bllokimet në pagesa kanë krijuar probleme serioze financiare për përfituesit e ligjshëm.


‘SHQIPJA NUK NEGOCIOHET!’ Shamku shpërthen për protestat në RMV: Thirrje urgjente Shqipërisë – ‘Veproni TANI!’

 

Studiuesja Ledi Shamku ka reaguar ashpër në rrjetet sociale lidhur me protestat e studentëve shqiptarë në Maqedonia e Veriut, të cilët kërkojnë zbatimin e plotë të Ligjit për përdorimin e gjuhës shqipe.

 

Në reagimin e saj, Shamku thekson se gjuha shqipe nuk mund të jetë objekt negociatash, duke e cilësuar atë si një element thelbësor të identitetit kombëtar.

 

“SHQIPJA NUK NEGOCIOHET” dhe “GJUHA SHQIPE NUK ËSHTË OPCION, ËSHTË IDENTITET”, shprehet ajo, duke mbështetur hapur studentët shqiptarë që kanë dalë në protestë.

 

Sipas studiueses, situata e shqiptarëve në Maqedoninë e Veriut është përkeqësuar prej kohësh. Ajo sjell në vëmendje përvojat nga ekspeditat albanologjike në Dibër të Madhe, ku, sipas saj, janë evidentuar problematika serioze, si mungesa e përfaqësimit në institucionet arkivore, ndryshimi i emrave të objekteve të kultit dhe vështirësitë për akses në arkiva, edhe për studiuesit.

 

Shamku ngre alarmin veçanërisht për çështjen e gjuhës, duke theksuar se ekzistojnë ligje dhe marrëveshje të nënshkruara që duhet të zbatohen.

 

Ajo i bën thirrje Shqipëria që të reagojë në mënyrë konkrete dhe të menjëhershme, përtej deklaratave simbolike.

 

“Sot Shqipëria ka detyrimin zyrtar, patriotik dhe kombëtar t’u dalë në krah studentëve dhe gjithë shqiptarëve në RMV, jo me hashtag-e apo deklarata në Facebook, por me veprime të qarta diplomatike, madje edhe duke përfshirë arbitrin ndërkombëtar,” thekson ajo.

 

Shamku nënvizoi rëndësinë jetike të gjuhës shqipe për identitetin kombëtar, duke e mbyllur mesazhin e saj me një thirrje të fortë për veprim të menjëhershëm: “Sot! Sot, jo nesër.”


Vetëm 3 javë, Kurti në garë me kohën për Presidentin, PDK vendos kushte – Vendi në prag zgjedhjesh të parakohshme?

 

Procesi për zgjedhjen e presidentit të ri të Kosovës ka hyrë në një fazë intensive negociatash politike, ndërsa afati kushtetues po afron dhe rreziku i zgjedhjeve të parakohshme mbetet real. Kryeministri Albin Kurti ka nisur një raund takimesh me liderët e partive opozitare, në përpjekje për të arritur një konsensus politik për kreun e ri të shtetit, në një kohë kur kanë mbetur rreth tri javë deri në përfundimin e afatit të përcaktuar nga Gjykata Kushtetuese.

 

Një nga takimet kryesore është zhvilluar në Kuvendin e Kosovës mes Kurtit dhe kreut të LDK-së, Lumir Abdixhiku. Pas takimit, Abdixhiku deklaroi se nuk ka pasur ndonjë zhvillim konkret, duke theksuar se bisedimet do të vazhdojnë edhe në ditët në vijim. Ai u shpreh se çdo marrëveshje për presidentin e ardhshëm është e mirëseardhur dhe nënvizoi se nuk është diskutuar për ndonjë emër konkret, ndërsa shtoi se edhe LDK nuk preferon një skenar me zgjedhje të reja.

 

Nga ana e tij, Kurti reagoi duke e cilësuar takimin si konstruktiv, por pa rezultat përfundimtar. Ai u shpreh se ekziston një vullnet i qartë politik për të shmangur zgjedhjet e parakohshme dhe theksoi se situata kërkon përgjegjësi nga të gjitha palët. “Na kanë ngelur edhe tri javë deri te zgjedhja e Presidentit. Takimi shkoi në atmosferë konstruktive. Jemi të përcaktuar të shmangim zgjedhje të reja. Është vështirë të paramendojmë një fushatë zgjedhore ku rikthehemi me të njëjtat premtime dhe kërkojmë sërish votën e qytetarëve për një rezultat që mund të jetë i ndryshëm”, deklaroi Kurti, duke shtuar se mbetet optimist që në ditët në vijim mund të arrihet një marrëveshje politike.

 

Ndërkohë, Partia Demokratike e Kosovës i është përgjigjur ftesës së Kurtit për takim, por ka vendosur një kusht të qartë institucional. Kryetari i saj, Bedri Hamza, ka kërkuar që iniciativa e kryeministrit të formalizohet përmes një letre zyrtare, në mënyrë që çështja të trajtohet me seriozitet në organet e partisë. Sipas PDK-së, vetëm pas këtij formalizimi do të shqyrtohet qëndrimi përfundimtar, duke lënë të hapur mundësinë për një përgjigje zyrtare në vijim.

 

E gjithë kjo situatë zhvillohet në një kontekst institucional të ndjeshëm, pasi mandati i presidentes Vjosa Osmani ka përfunduar më 4 prill 2026. Në përputhje me Kushtetutën, detyrën e ushtruesit të presidentit e ka marrë kryetarja e Kuvendit, Albulena Haxhiu. Ndërkohë, vendimi i Gjykatës Kushtetuese ka përcaktuar një afat prej 34 ditësh për zgjedhjen e kreut të shtetit, afat që përfundon më 28 prill. Nëse brenda këtij afati nuk arrihet zgjedhja e presidentit, vendi do të shkojë automatikisht në zgjedhje të parakohshme parlamentare që duhet të mbahen brenda 45 ditësh.

 

Procesi i votimit për presidentin kërkon dy të tretat e votave në dy raundet e para, ndërsa në raundin e tretë mjaftojnë 61 vota. Megjithatë, tentativa e fundit në Kuvend ka dështuar për shkak të mungesës së kuorumit, duke e thelluar më tej ngërçin politik. Kandidatët e deritanishëm për këtë post kanë qenë Glauk Konjufca dhe Fatmire Mulhaxha-Kollçaku, të dy nga Lëvizja Vetëvendosje, ndërsa nga kjo parti është bërë e qartë se aktualisht nuk ka arsye për ndryshim kandidaturash për sa kohë nuk ka propozime konkrete nga partitë e tjera.

 

Në këtë situatë, Kosova ndodhet përballë një momenti vendimtar politik, ku negociatat mes partive do të përcaktojnë nëse vendi do të arrijë një marrëveshje për presidentin e ri, apo do të përballet me një cikël të ri zgjedhjesh.

XS
SM
MD
LG