Bisedimet në Pakistan - Cilat janë 10 pikat e Iranit në tryezë me SHBA-të?
Pas përshkallëzimit të fortë ushtarak në Gjirin Persik dhe kërcënimeve për një ofensivë të re amerikane, më 7 prill 2026 presidenti i SHBA, Donald Trump, njoftoi arritjen e një armëpushimi 2-javor me Iranin, i ndërmjetësuar nga Pakistani. Sipas raportimeve të Reuters, kjo marrëveshje erdhi në momentet e fundit, kur Pentagoni po përgatitej për një valë të re goditjesh ndaj infrastrukturës iraniane.
Armëpushimi ka si qëllim të krijojë një dritare negociatash, ndërsa tensionet mbeten të larta. Një nga zhvillimet më të rëndësishme është fakti që Irani ka sinjalizuar gatishmëri për të lejuar kalimin e sigurt të anijeve në Ngushticën e Hormuzit, një nyje strategjike ku kalon një pjesë e madhe e furnizimit global me energji. Ky zhvillim ka sjellë reagim të menjëhershëm në tregje, me rënie të çmimeve të naftës.
Paralelisht, sipas The Guardian dhe Al Jazeera, Irani ka paraqitur një plan me 10 pika, i cili shihet si baza e tij negociuese për kalimin nga armëpushimi në një marrëveshje më të gjerë. Në anën tjetër, SHBA hyn në negociata me një paketë kërkesash më të ashpra, duke krijuar një hendek të madh mes palëve.
Negociatat pritet të zhvillohen në Islamabad, ku fokusi do të jetë në disa çështje kyçe: kontrolli i Hormuzit, programi bërthamor, sanksionet dhe prania ushtarake amerikane në rajon. Burimet ndërkombëtare theksojnë se diferencat janë ende të thella, sidomos për rolin e Iranit në rajon dhe për mënyrën e trajtimit të sanksioneve.
Në thelb, armëpushimi i 7 prillit konsiderohet më shumë si një pauzë taktike sesa një zgjidhje përfundimtare. Fati i tij do të varet nga negociatat në ditët në vijim dhe nga gatishmëria e palëve për të bërë lëshime në pikat më të ndjeshme.
10 pikat e Iranit
- Krijimi i një protokolli të sigurt tranziti në Ngushticës së Hormuzit që garanton dominimin e Iranit
- Kalim i kontrolluar i anijeve në koordinim me forcat iraniane
- Përfundimi i luftës kundër “boshtit të rezistencës”
- Tërheqja e plotë e forcave ushtarake të SHBA nga rajoni
- Pagesa e plotë e dëmeve të Iranit
- Heqja e të gjitha sanksioneve primare dhe sekondare
- Heqja e rezolutave ndërkombëtare kundër Iranit
- Lirimi i të gjitha aseteve dhe pronave të ngrira jashtë vendit
- Formalizimi i marrëveshjes në një rezolutë detyruese të Këshillit të Sigurimit të OKB
- Njohja e rolit ekonomik dhe gjeopolitik të Iranit në rajon