Skandal ndërkombëtar: Turqia akuzon ‘trurin në hije’ të vrasjes së ambasadorit rus – përplasje e fortë me Europën për ekstradimin!
Organizata Kombëtare e Inteligjencës së Turqisë, MIT, ka paraqitur një kallëzim penal ndaj një figure në arrati të lidhur me atentatin e vitit 2016 ndaj ambasadorit rus në Ankara, duke shënuar një zhvillim të rëndësishëm në hetimin e gjatë, sipas burimeve të sigurisë.
Kallëzimi, i dorëzuar në Prokurorinë e Përgjithshme të Ankarasë, ka në shënjestër Abdullah Bozkurt, një i dyshuar që jeton në Suedi dhe ka lidhje me FETÖ, organizatë që orkestroi grushtin e dështuar të shtetit më 15 korrik 2016, ku u vranë 252 persona dhe u plagosën 2,734 të tjerë. FETÖ akuzohet gjithashtu për një fushatë afatgjatë për përmbysjen e shtetit përmes infiltrimit në institucionet turke, veçanërisht në ushtri, polici dhe sistemin gjyqësor.
Zyrtarët pretendojnë se Bozkurt ka luajtur një rol qendror si në drejtimin e atentatit, ashtu edhe në zhvillimin e fushatave të dezinformimit kundër Turqisë dhe institucioneve të saj të inteligjencës.
Ky veprim vjen gati një dekadë pasi ambasadori rus Andrey Karlov u vra në dhjetor 2016 nga polici jashtë detyrës Mevlüt Mert Altıntaş gjatë një ekspozite arti në Ankara, një sulm që tronditi komunitetin ndërkombëtar dhe vuri në provë marrëdhëniet Ankara-Moskë.
Sipas gjetjeve të përfshira në kallëzim dhe dosjeve të mëparshme gjyqësore, Bozkurt akuzohet se ka ndikuar dhe drejtuar Altıntaş përmes rrjeteve të lidhura me FETÖ. Hetuesit thonë se autori u radikalizua në një “shtëpi celule” organizative në Ankara dhe u udhëzua të mos dorëzohej pas kryerjes së atentatit.
Autoritetet pretendojnë gjithashtu se Bozkurt ka përdorur një platformë mediatike të bazuar jashtë vendit për të publikuar përmbajtje që e përshkruajnë si “të rreme, të shtrembëruara dhe manipuluese” kundër Turqisë dhe MIT, duke e konsideruar këtë pjesë të një operacioni më të gjerë psikologjik. Kallëzimi kërkon ndjekje penale jo vetëm për Bozkurt, por edhe për persona të tjerë të përfshirë në prodhimin dhe shpërndarjen e këtyre materialeve, si dhe heqjen e tyre.
Burimet e sigurisë thonë se atentati ishte pjesë e një plani më të gjerë të organizuar nga operativë të FETÖ gjatë një periudhe dyvjeçare, me qëllim minimin e marrëdhënieve turko-ruse dhe potencialisht shkaktimin e një krize më të gjerë gjeopolitike.
Bozkurt, i cili jeton në Stokholm, mbetet në kërkim. Ankaraja ka kërkuar vazhdimisht ekstradimin e tij, por gjykatat suedeze kanë vendosur se akuzat nuk përmbushin kriteret për ekstradim sipas ligjit vendas. Zyrtarët turq këmbëngulin se ai është një nga disa figura të larta të FETÖ që veprojnë jashtë vendit, veçanërisht në Evropë dhe Shtetet e Bashkuara.
Një numër i panjohur anëtarësh të FETÖ, kryesisht figura të nivelit të lartë, u larguan nga Turqia pas dështimit të grushtit të shtetit. Shumë prej tyre kishin dalë nga vendi edhe më herët, pasi prokurorët turq kishin nisur hetime për krime të tjera të organizatës.
Ndërsa SHBA-ja, ku jetoi lideri i FETÖ Fetullah Gülen deri në vdekjen e tij në tetor 2024, është objekt i shumicës së kërkesave për ekstradim, disa vende të BE-së si Suedia dhe Gjermania strehojnë gjithashtu figura të larta të FETÖ. Turqia synon ekstradimin e qindra anëtarëve të tjerë të ashtuquajtur të nivelit të lartë nga SHBA-ja dhe 257 nga vendet e Bashkimit Evropian, përfshirë 77 nga Gjermania.