KOMENT / “Osmani u kërcënua nga prokurorët!” – Çfarë tregon deklarata e paprecedentë e Ramës në Prishtinë?
Gjatë vizitës së tij në Prishtinë, në kuadër të aktiviteteve për 18-vjetorin e Pavarësisë së Kosovës, kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, bëri një deklaratë të fortë publike në lidhje me presidenten e Kosovës, Vjosa Osmani.
Duke folur në një aktivitet publik, Rama deklaroi se presidentja Osmani është kërcënuar për një periudhë dyvjeçare nga prokurorë, sepse – sipas tij – nuk ka lejuar “dhunimin e zyrës së institucionit të Presidentit”. Ai shtoi se kjo çështje “mund të jetë sekret shtetëror këtu në Kosovë”, por jo për të.
Deklarata e tij u bë në kontekstin e proceseve që lidhen me Gjykatën Speciale në Hagë dhe hetimet e saj ndaj ish-drejtuesve të UÇK-së. Rama la të kuptohej se përplasja kishte të bënte me kërkesa ose veprime hetimore që, sipas interpretimit të tij, cenonin integritetin institucional të Presidencës.
Vizita e Ramës në Kosovë kishte karakter ceremonial dhe simbolik, por deklarata e tij zhvendosi vëmendjen publike nga festimet drejt një debati institucional mbi raportin mes Presidencës dhe strukturave të drejtësisë që lidhen me proceset e Hagës. Deri në momentin e publikimit, nuk ka pasur reagim zyrtar nga organet e drejtësisë lidhur me pretendimet e bëra.
Deklarata e Ramës ngre disa çështje të rëndësishme.
Së pari, nëse informacioni për të cilin ai foli ishte realisht i ndjeshëm ose i klasifikuar, atëherë publikimi i tij nga një lider i një shteti tjetër krijon problem protokollar dhe ngre pikëpyetje mbi sigurinë institucionale. Nëse nuk ishte i klasifikuar, atëherë përdorimi i termit “sekret shtetëror” përbën dramatizim politik.
Së dyti, termat “kërcënim” dhe “dhunim i zyrës” e paraqesin situatën si konflikt të rëndë mes Presidencës dhe strukturave të drejtësisë të lidhura me Gjykatën Speciale. Kjo e ndërkombëtarizon një çështje të brendshme dhe krijon perceptimin e tensionit institucional në Kosovë.
Së treti, në praktikën diplomatike, liderët zakonisht shmangin komentimin publik të çështjeve të ndjeshme të brendshme të një shteti tjetër. Edhe pse nuk ka provë për shkelje juridike ndërkombëtare, deklarata prodhon efekt politik dhe simbolik.
Së katërti, në planin e komunikimit strategjik, Rama pozicionohet si aktor që ka informacion të brendshëm dhe si mbrojtës i institucionit të Presidentit, duke ndërtuar autoritet përmes aksesit në informacion.
Në përmbledhje, deklarata e Ramës përbën një akt politik me peshë, që ekspozon publikisht një tension të pretenduar institucional dhe e vendos Shqipërinë në një rol aktiv në interpretimin e proceseve të brendshme të Kosovës, në një moment delikat kur kjo e fundit po përballet edhe me akuzat politike të Gjykatës Speciale