SHKUP/ Studentët shqiptarë në protestë për gjuhën: “Pa shqipen, s’ka drejtësi!”
Studentë shqiptarë nga disa universitete në Shkup kanë protestuar këtë të martë para Ministrisë së Drejtësisë, duke kërkuar që provimi i jurisprudencës të mundësohet edhe në gjuhën shqipe. Protesta vjen pas qëndrimeve të fundit të institucionit, i cili e konsideron provimin si test profesional që duhet të zhvillohet vetëm në maqedonisht.
Të organizuar përmes peticioneve dhe rrjeteve studentore, protestuesit e kanë cilësuar situatën si diskriminim institucional dhe shkelje të drejtpërdrejtë të të drejtave gjuhësore. Në pankartat e tyre dominonin mesazhe si “Respekto ligjin për gjuhët”, “Ndal diskriminimit” dhe “Pa shqipen, s’ka drejtësi”, duke e lidhur çështjen jo vetëm me provimin konkret, por me një problem më të gjerë të zbatimit të ligjit për përdorimin e gjuhëve.
Sipas raportimeve në mediat shqipe në RMV, studentët theksojnë se nuk kërkojnë privilegje, por zbatim të një të drejte që buron nga ligji dhe nga parimi i barazisë gjuhësore. Ata argumentojnë se përjashtimi i shqipes nga një provim kyç për hyrjen në sistemin juridik përbën një precedent të rrezikshëm që cenon përfaqësimin e shqiptarëve në institucionet e drejtësisë.
Protesta ka pasur edhe tone politike. Gjatë marshimit janë dëgjuar thirrje për dorëheqjen e ministrit të Drejtësisë, Igor Filkov, por kjo nuk rezulton të jetë një kërkesë zyrtare e artikuluar në mënyrë të unifikuar nga organizatorët apo pjesë e peticionit të studentëve. Kërkesa qendrore mbetet garantimi i përdorimit të gjuhës shqipe në provimin e jurisprudencës.
Ndërkohë, qeveria ka sinjalizuar se çështja është në shqyrtim dhe pritet një zgjidhje përmes ekspertëve juridikë, ndërsa debati publik vijon të thellohet mes palëve politike dhe në opinionin publik në Maqedonia e Veriut.
5 kërkesat kryesore të studentëve:
- Provimi i jurisprudencës të mbahet edhe në gjuhën shqipe.
- Të dy pjesët e provimit (me shkrim dhe me gojë) të zhvillohen në shqip.
- Materialet dhe dokumentacioni i provimit të jenë në gjuhën shqipe.
- Zbatim i plotë i Ligjit për Përdorimin e Gjuhëve dhe ndalimi i diskriminimit institucional.
- Zgjidhje urgjente nga Ministria e Drejtësisë dhe mbajtje përgjegjësie për qëndrimet refuzuese.