"Hebrenjtë s’kanë lidhje me gjenocidin në Gaza!" Izraeli nis shpëlarjen e Ramës përmes intervistave
Intervista e kryeministrit të Shqipërisë, Edi Rama, për revistën hebreje amerikane Mishpacha Magazine, më 10 shkurt 2026, përbën një nga qëndrimet më të qarta dhe më të drejtpërdrejta të tij mbi konfliktin në Gaza dhe raportin me Izraelin. Në një bisedë të gjatë, Rama artikulon një linjë të fortë pro-Izraelit dhe e vendos Shqipërinë në një pozicion të qartë gjeopolitik.
Ai i trajton vuajtjet në Gaza përmes një prizmi që mohon përgjegjësinë politike shtetërore të Tel Avivit zyrtar.
“Nëse do ta vizatoja botën, do të vizatoja kaosin”
Në hyrje të intervistës, Rama përdor metaforën e artistit për të përshkruar realitetin global:
“Kaos. Këtë do të vizatoja. Dhe nuk do të ishte e vështirë… Të gjitha vizatimet e mia janë në thelb kaos. Me sa duket, bota dhe studioja ime flasin të njëjtën gjuhë.”
Ndërsa e përshkruan botën si të zhytur në paqartësi dhe tensione, intervista zhvendos fokusin kryesor drejt marrëdhënies me Izraelin dhe konfliktit në Gaza, pa u ndalur gjerësisht te dimensioni humanitar i krizës palestineze.
“Jemi në anën e duhur të historisë”
Rama e përkufizon marrëdhënien Shqipëri–Izrael si më të fortën ndonjëherë:
“Marrëdhëniet nuk kanë qenë kurrë më të mira. Ne kemi një histori të pasur të përbashkët dhe, ashtu si atëherë, edhe sot jemi krenarë që jemi në anën e duhur të historisë.”
Ai rikujton shpëtimin e hebrenjve gjatë Luftës së Dytë Botërore dhe thekson:
“Ne nuk dorëzuam asnjë hebre tek nazistët.”
Ky kapitull i historisë shqiptare shërben si themel moral për pozicionimin aktual të Shqipërisë. Megjithatë, lidhja e drejtpërdrejtë mes historisë së Holokaustit dhe konfliktit aktual në Gaza lë jashtë diskutimit përgjegjësinë politike të aktorëve të sotëm.
“Nazistët e shekullit XXI” – retorikë e fortë ndaj Hamasit
Një nga deklaratat më të forta të intervistës është cilësimi i Hamasit si:
“Nazistët e shekullit XXI.”
Kjo formulë e vendos konfliktin në një kornizë morale të prerë, ku Hamasi paraqitet si e keqja absolute, ndërsa dimensionet politike dhe historike të çështjes palestineze mbeten në sfond. Diskursi i intervistës e redukton konfliktin në një përballje mes terrorizmit dhe mbrojtjes, pa u ndalur në mënyrë të baraspeshuar te pasojat për civilët palestinezë.
Deklarata për Gazën: ndarja mes identitetit dhe përgjegjësisë
Pika më e rëndësishme e intervistës lidhet me perceptimin e vuajtjes në Gaza. Rama deklaron:
“Lufta në Gaza ka qenë e dhimbshme për ta. Por njerëzit tanë, në pjesën më të madhe, kanë një qartësi të caktuar morale dhe nuk e shohin vuajtjen në Gaza si diçka të shkaktuar nga ‘hebrenjtë’.”
Kjo fjali ndan qartë identitetin fetar hebre nga konflikti politik dhe ushtarak. Megjithatë, duke e zhvendosur theksin tek identiteti fetar, intervista nuk adreson drejtpërdrejt përgjegjësinë e strukturave shtetërore dhe vendimmarrjes ushtarake në operacionet në Gaza.
Në këtë mënyrë, vuajtja përmendet si realitet, por pa një analizë të thelluar të shkaktarëve konkretë politikë dhe ushtarakë të saj.
“Fake news absolute” për refugjatët nga Gaza
Rama hedh poshtë kategorikisht pretendimet se Shqipëria do të pranonte refugjatë nga Gaza:
“Janë fake news absolute.”
Ai thekson se Shqipëria ka ndërhyrë në raste të veçanta humanitare, si me afganët, por nuk do të shërbejë si zgjidhje për zhvendosje të popullsisë nga Gaza. Qasja paraqitet si pragmatike dhe e kufizuar, pa hapësirë për angazhim më të gjerë humanitar në këtë krizë specifike.
Rreshtimi gjeopolitik
Në intervistë, Shqipëria paraqitet si e rreshtuar qartë me Izraelin dhe me Perëndimin përballë Iranit dhe radikalizmit. Diskursi është i strukturuar rreth nocionit të “qartësisë morale” dhe zgjedhjes së një ane në konflikt.
Megjithatë, intervista nuk përfshin referenca të drejtpërdrejta për nevojën e një zgjidhjeje politike për palestinezët, për një shtet të tyre apo për një armëpushim të qëndrueshëm, duke e vendosur theksin pothuajse ekskluzivisht në sigurinë dhe legjitimitetin e Izraelit.
Mesazh përfundimtar
Në fund të intervistës, Rama deklaron:
“Askush nuk mund të jetë i sigurt për asgjë, por ndoshta së bashku — me ju, me Izraelin — mund ta bëjmë botën më të mirë.”
Formulimi i kësaj fjale përmbyllëse konfirmon drejtimin e përgjithshëm të intervistës: një partneritet i theksuar me Izraelin, i artikuluar si zgjedhje morale dhe strategjike, në një kohë kur konflikti në Gaza mbetet një nga krizat më të rënda humanitare të viteve të fundit.
Intervista, për rrjedhojë, shënon një pozicionim të qartë politik, që gjeneron debat në opinionin publik shqiptar i cili ka dëshmuar ndjeshmëri të theksuar ndaj vuajteve të popullit të Gazës për shkak të gjenocidit izraelit.