Lidhje


Shqipëria, e fundit në Europë dhe Azi për politika industriale në 15 vitet e fundit

 

Banka Botërore e renditi Shqipërinë të fundit në 21 vende të rajonit Europës dhe Azisë Qendrore për ndërmarrjen e politikave industriale në 15 vitet e fundit.

 

Në raportin e fundit mbi zhvillimet e pritshme ekonomike në këtë Rajon, Banka vuri në dukje se Shqipëria pozicionohet me dobët në krahasim me vendet e tjera sa i përket hartimit dhe zbatimit të politikave të reja industriale dhe tregtare (shiko grafikun e mëposhtëm).

 

Ndryshe nga Serbia, apo të tjera Polonia dhe Turqia, Shqipëria ka zero politika industriale gjatë 15 viteve të fundit. Madje Shqipëria paraqitet me dobët se Moldavia, Azerbajxhani.

 

Edhe gjatë goditjes globale të pandemisë (2020–2021) apo krizës së çmimeve pas vitit 2022, numri i ndërhyrjeve të shënjestruara në sektorë specifikë mbetet afër zeros, duke e renditur vendin tonë të fundit në rajon për nga dinamika e mbrojtjes ose nxitjes së industrive përmes instrumenteve shtetërore.

 

Kjo renditje e dobët e Shqipërisë vjen nga modeli ekonomik që bazohet tek shërbimet de konsumi, me një varësi të lartë nga importet. Ndryshe nga vendet me bazë të fortë prodhuese, ku shteti ndërhyn për të mbrojtur eksportet ose për të zëvendësuar importet, Shqipëria nuk ka pasur asnjëherë strategji për sektorin e prodhimit apo teknologjisë.

 

Ndërsa vendet e tjera në Europë, Azi ndërhyjnë për të rregulluar sektorë si makineritë, energjia apo industria ushtarake, ekonomia shqiptare është e përqendruar në turizëm dhe ndërtim, sektorë që rregullohen më shumë përmes lejeve dhe taksave të përgjithshme sesa përmes ndërhyrjeve të politikës tregtare.

 

Nga ana tjetër ndërhyrjet e qeverive në politikat tregtare dhe industriale në rajonin e Evropës dhe Azisë Qendrore janë rritur ndjeshëm pas pandemisë.

 

Sipas të dhënave rreth një e treta e vendeve të Rajonit kanë vijuar të zbatojnë masa të reja gjatë periudhës 2022-2025 me një intensitet që tejkalon mesataren e viteve 2009-2019. Ky trend reflekton një përpjekje të qeverive për të mbrojtur industritë vendase dhe për të siguruar zinxhirët e furnizimit në një mjedis gjeopolitik gjithnjë e më të paqëndrueshëm.

 

Për sa i përket Ballkanit Perëndimor, të dhënat tregojnë një profil më të dobët të ndërhyrjeve në krahasim me fuqitë e mëdha rajonale. Shqipëria dhe Mali i Zi paraqiten me një aktivitet minimal, ku pas një rritjeje të lehtë gjatë viteve të pandemisë 2020-2021, numri i masave të reja vjetore është rikthyer drejt zeros ose niveleve shumë të ulëta në vitet e fundit.

 

Ndryshe paraqitet situata në Serbi, ku shihet një rritje progresive e ndërhyrjeve, duke arritur pikun në periudhën aktuale 2022-2025, gjë që dëshmon për një politikë industriale më agresive dhe të orientuar drejt mbrojtjes apo nxitjes së sektorëve specifikë/Monitor


Gjykata e Lartë rrëzon Ballukun, mbetet në fuqi ndalimi i daljes jashtë shtetit

 

Gjykata e Lartë nuk ka pranuar rekursin e ish-zv.kryeministres Belinda Balluku për ndalimin e daljes së saj jashtë shtetit. Masa u vendos nga ana e GJKKO pas kërkesës së SPAK.

 

Vendimi në Gjykatën e Lartë është marrë nga gjyqtari Ilir Panda, i cili ka lënë në fuqi bllokimin e pasaportës së ish-zëvendëskryeministres. Dokumenti i udhëtimit është sekuestruar që prej 19 nëntorit, me vendim të Gjykata e Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar.

 

Ndaj Ballukut rëndon akuza për shkelje të barazisë në tenderë, e cila i është komunikuar në kuadër të hetimeve në vijim. Ajo është gjithashtu nën hetim për çështjen e 7 loteve të Ujësjellësit të Unazës së Madhe, si dhe dyshohet për përfshirje në tre tenderë të tjerë.

 

SPAK dështoi të arrestojë ish-numrin dy të qeverisë, pasi kërkesa e Prokurorisë së Posaçme për heqjen e imunitetit të deputetit, u hodh poshtë nga mazhoranca socialiste.

 

Me këtë vendim të Gjykatës së Lartë, masa “ndalim i daljes jashtë shtetit” mbetet në fuqi, ndërsa hetimet e SPAK ndaj Ballukut vijojnë ende.


Tabaku letër Komisionit Europian: Ligji i porteve shkel 3 kapituj të BE

 

Pak para nisjes së seancës së sotme plenare, deputetja e PD-së, Jorida Tabaku ka dhënë një prononcim.

 

Ajo tha se i ka dërguar një shkresë Komisionit Europian, autoritetit të konkurrencës në BE për ligjin e porteve, ku argumenton se shkelen tre kapituj të Bashkimit Europian.

 

Në një deklaratë të dhënë përpara nisjes së seancës plenare, deputetja e PD Jorida Tabaku ka kundërshtuar ligjin për Portet Turistike.

 

Tabaku tha se i ka dorëzuar një shkresë Parlamentit Europian ku i njofton se “ligji për portet turistike, ndryshimi i fundit që vjen në Parlament, është në shkelje të Marrëveshjes së Stabilizim-Asociimit si dhe të 3 kapitujve të legjislacionit të BE-së. 5, 8, dhe 14. Nuk është gjë e re që ligjet që kalojnë në Kuvendin e Shqipërisë janë me porosi, që mbrojnë interesat e veçanta, por ky është i 18-ti në radhën e ligjeve që vijnë me porosi.”

 

Deputetja demokrate shtoi se këtu bëhet fjalë për një model qeverisje “që i ndan pronat publike sikur i kanë të nënës e të babës” që sipas saj po e varfëron vendin dhe që sipas saj reflekton mënyrën si qeveria shqiptare e koncepton procesin e integrimit.


Çmimet e naftës rriten sërish, armëpushimi mbetet i pasigurt

Çmimet e naftës u rritën të enjten në mëngjes në tregjet në Azi, pasi ranë ndjeshëm kur SHBA-të ranë dakord të ndalonin sulmet ndaj Iranit për dy javë. Nafta Brent fillimisht ra me 15% në pak më pak se 92 dollarë për fuçi, megjithëse çmimet u rritën pak më vonë gjatë ditës.

Nafta e papërpunuar Brent u rrit me 2.2% në 96.70 dollarë (72.18 paund) për fuçi, ndërsa nafta e tregtuar në SHBA, West Texas Intermediate, ishte 2.8% më e lartë në 96.90 dollarë.

 

Çmimet e naftës janë ende shumë më të larta se sa ishin para fillimit të luftës më 28 shkurt.

Armëpushimi me kusht dyjavor është vënë në provë pasi Izraeli nisi një valë sulmesh vdekjeprurëse në Liban, duke bërë që Teherani të paralajmërojë për një “përgjigje që do të shkaktojë keqardhje” nëse sulmet vazhdojnë.

Kostoja e naftës së papërpunuar është rritur për shkak të sugjerimeve se bisedimet midis Iranit dhe SHBA-së ishin “ende të brishta”, tha strategu i bankës OCBC, Sim Moh Siong.

 

Ai shtoi se rrjedha e dërgesave të energjisë përmes Ngushticës së Hormuzit do të jetë fokusi kryesor i tregut në ditët në vijim. Ekziston gjithashtu pasiguri se si Teherani planifikon të mbikëqyrë lëvizjen e anijeve, tha Sim.

Tregtarët po vëzhgojnë çdo ndryshim në furnizimin me naftë, ndërsa marrëdhënia midis Iranit dhe SHBA-së është “padyshim e brishtë”, tha Danny Price nga firma konsulente Frontier Economics.

Duke pasur parasysh se disa impiante të dëmtuara të naftës dhe gazit do të kërkojnë kohë për t’u riparuar, ka të ngjarë që çmimet të mbeten më të larta për të paktën një vit, shtoi ai.

 

Tregjet kryesore aziatike ranë pak të mërkurën. Indeksi Nikkei 225 i Japonisë ra me 0.5%, ndërsa Kospi në Korenë e Jugut ra me 1.2%.

Armëpushimi u njoftua të martën në mbrëmje sipas kohës së Uashingtonit, pak para afatit të caktuar nga Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, në orën 20:00 EDT (00:00 GMT të mërkurën).

Ai kishte paralajmëruar se “një qytetërim i tërë do të vdesë sonte” nëse nuk arrihet një marrëveshje.

Një nga kushtet e marrëveshjes ishte që anijet do të ishin në gjendje të përdornin në mënyrë të sigurt Ngushticën e Hormuzit.

 

Anijet në Gjirin Persik kanë marrë një paralajmërim nga marina e Iranit se çdo anije që kërkon të kalojë Ngushticën e Hormuzit pa leje “do të shënjestrohet dhe shkatërrohet”, konfirmoi për BBC Verify firma e ndërmjetësimit të anijeve SSY.

Vetëm një numër i vogël anijesh kanë kaluar rrugën ujore që kur u njoftua marrëveshja  shumë më poshtë shkallës së rreth 130 anijeve që kalonin tranzit çdo ditë para luftës.

Do të duhen të paktën 10 ditë për të pastruar ngarkesën ekzistuese të anijeve, edhe nëse ngushtica rifillon vëllimin e saj të zakonshëm të transportit detar, sipas firmës së gjurmimit detar Pole Star Global.

Në javët e fundit, disa vende, përfshirë Malajzinë, Indinë dhe Filipinet, kanë negociuar kalim të sigurt për anijet e tyre.

 


Djali i policit e përplasi me BMW, ndërron jetë te Trauma Kristi 33-vjeçar

Ka ndërruar jetë te spitali i Traumës, 33-vjeçari Kristo Liço, i cili u aksidentua me motor mesditën e 1 prillit në rrugën “Naim Frashëri”, pranë ish-depove të naftës në Mëzez, Tiranë.

I riu me origjinë nga Përmeti po lëvizte me motor bashkë me 20-vjeçaren A.T kur 18-vjeçari Endri Brailika, duke drejtuar një automjet tip BMW i përplasi fort pasi lëvizte me shpejtësi të madhe.

Menjëherë pas aksidentit Kristi dhe pasagjerja e tij u transportuan me urgjencë te Trauma, por 33-vjeçari nuk ka mundur të mbijetojë dhe sot ka ndërruar jetë.

 

Ndërkohë çështja bëhet edhe më shqetësuese nga fakti se Endri Brailika është liruar menjëherë pas aksidentit, pavarësisht rrethanave të aksidentit dhe gjendjes së të aksidentuarve. Ky vendim ka ngritur dyshime të forta për ndikim të lidhjeve familjare, pasi babai i tij është punonjës i RENEA.

Një ngjarje që duhet të trajtohej me seriozitet maksimal, është shndërruar në një precedent të rrezikshëm: privilegjet dhe lidhjet personale mbi drejtësinë.

Mbetet për t’u parë nëse tani që 33-vjeçari ndërroi jetë, policia do kujtohet të arrestojë 18-vjeçarin që duke qenë djalë polici lëviz lirshëm me BMW pa menduar për pasojat, dëmet apo aksidentet që mund të shkaktojë.

XS
SM
MD
LG