Monday, 23 March 2026 13:40
Stavros Tzimas, për Ekathimerini
Ndërsa çështja e së ardhmes së Iranit po bëhet gjithnjë e më dominuese, edhe teksa lufta vazhdon, Maryam Rajavi, presidente e Këshillit Kombëtar të Rezistencës së Iranit (NCRI), një opozitë e organizuar iraniane në mërgim me bazë në Paris deklaron se ajo udhëheq dhe përfaqëson të vetmen strukturë të organizuar opozitare ndaj regjimit aktual dhe se është e gatshme të jetë alternativa ndaj pushtetit të mullahëve.
E lindur në Teheran në vitin 1953 dhe e angazhuar aktivisht në luftën kundër shahut dhe regjimit të Khomeinit, Rajavi drejton një koalicion organizatash politike, ku trupi kryesor është organizata kundër regjimit Mojahedin-e-Khalq (MEK), dhe sot është ndoshta figura më e njohur e opozitës iraniane në mërgim. Nga Parisi, Rajavi foli për Kathimerini mbi rezultatin e luftës, ditën pas përfundimit të saj, rrezikun e një lufte civile dhe programin e koalicionit të saj për tranzicionin e vendit drejt një regjimi laik dhe demokratik.
Çfarë mendoni se nënkupton zgjedhja e djalit të Ali Khameneit, Mojtabës, si udhëheqës i ri suprem?
“Pushteti absolut klerikal në thelb është shndërruar në një monarki trashëgimore. Por kjo nuk mund të shpëtojë anijen e rrënuar të fashizmit fetar. Ky është një tjetër grabitje dhe uzurpim i sovranitetit të demokracisë së popullit iranian, duke provuar edhe një herë se një nepërkë nuk lind pëllumba. Për më shumë se tre dekada, Mojtaba Khamenei, së bashku me të atin, ka qenë një nga arkitektët kryesorë të represionit, eksportit të fundamentalizmit dhe terrorizmit, si dhe grabitjes së pasurisë së popullit iranian. Në praktikë, ai prej kohësh ka funksionuar si pasardhësi de facto i të atit.”
A e shihni të afërt disfatën dhe rrëzimin e regjimit islamik, sidomos pas vdekjes së Ali Khameneit?
“Kjo luftë është produkt i politikave aventuriere të regjimit të Velayat-e Faqih, që nga projektet bërthamore dhe raketore, deri te eksporti i terrorizmit dhe nxitja e luftërave në rajon, politika që rezistenca iraniane ka filluar t’i ekspozojë prej 35 vitesh. Në vitin 2002, duke zbuluar dy nga objektet kryesore bërthamore të regjimit në Natanz për pasurimin e uraniumit dhe në Arak për ujë të rëndë, rezistenca pengoi që bota të kapet në befasi nga një regjim fundamentalist që synon të marrë bombën atomike. Vdekja e Khameneit, megjithëse një goditje e madhe për majën e sistemit të Velayat-e Faqih – dhe megjithëse lufta e ka dobësuar qartazi regjimin – nuk do të çojë automatikisht në rrëzimin e tij. Ajo që është vendimtare është prania e një rezistence të organizuar brenda vendit, e aftë për ta rrëzuar regjimin dhe për të menaxhuar periudhën e tranzicionit.”
A ekziston rreziku që Irani të zhytet në kaos dhe luftë civile?
“Me një rezistencë të organizuar në terren dhe me një alternativë të njohur, Këshillin Kombëtar të Rezistencës së Iranit (NCRI), me plane dhe programe të qarta për të ardhmen, lufta civile nuk do të ndodhë. Shoqëria iraniane, ndryshe nga shumë vende të tjera të rajonit, mbetet kohezive dhe e bashkuar pavarësisht diversitetit etnik. Në një mesazh drejtuar popullit iranian, unë bëra thirrje për unitet dhe solidaritet kombëtar mes të gjithë qytetarëve, pavarësisht orientimit politik, besimit fetar apo përkatësisë etnike.”
Si i interpretoni turmat e mëdha që morën pjesë në ceremonitë mortore për Khamenein?
“Për një regjim që sundon një metropol prej 10 milionë banorësh si Teherani, mobilizimi i disa dhjetëra apo edhe qindra mijëra njerëzve nuk është i vështirë. Regjimi përdor institucionet administrative, shkollat dhe organizatat shtetërore, ushtron presion mbi punonjësit dhe të varfrit, dhe mobilizon burime të mëdha shtetërore për të organizuar ngjarje të tilla. Madje detyroi edhe familjet, fëmijët e të cilave u vranë gjatë kryengritjes së janarit, të merrnin pjesë në ceremonitë zyrtare nëse donin të merrnin trupat e të afërmve të tyre. Mbi të gjitha, matësi real nuk është një ditë apo një imazh i vetëm; është trajektorja e kryengritjeve, grevave dhe rezistencës së organizuar që është shfaqur vazhdimisht vitet e fundit.”
A është Këshilli Kombëtar i Rezistencës i gatshëm të qeverisë vendin?
“NCRI ka parashikuar mekanizmat e nevojshëm për një transferim paqësor dhe të rregullt të pushtetit te populli. Sipas planit të NCRI, pas rrëzimit të regjimit, një qeveri e përkohshme do të marrë përgjegjësinë për administrimin e vendit dhe do të organizojë zgjedhje për një Asamble Kushtetuese brenda një periudhe maksimale prej gjashtë muajsh. Me krijimin e kësaj asambleje, mandati i qeverisë së përkohshme do të përfundojë. Asambleja Kushtetuese do të hartojë një kushtetutë të re dhe do të emërojë një qeveri për të administruar vendin. Ne jemi të angazhuar jo për hakmarrje, por për drejtësi; jo për pushtet personal, por për sovranitet popullor. Kjo rrugë është garancia më e mirë kundër luftës civile, separatizmit dhe kaosit.”/ Përkthyer nga Lapsi.al
