Tuesday, 24 February 2026 08:46
Me ushtrinë ruse që po performon dobët, Ukraina po qartëson strategjinë e saj dhe po kundërpërgjigjet me sukses të kufizuar
Pushtimi rus i Ukrainës, që tani po hyn në vitin e pestë të tij të zymtë, ka zgjatur tashmë më shumë se e gjithë lufta në frontin lindor gjatë Luftës së Dytë Botërore. Në vitet 1944–45, sovjetikët marshuan nga portat e Leningradit deri në Berlin për pak më shumë se 15 muaj; sot, ritmi i avancimit rus në Pokrovsk të Ukrainës është 70 metra në ditë, ndërsa në Kupiansk 23 metra, sipas Qendrës për Studime Strategjike dhe Ndërkombëtare.
Përfitimet territoriale janë të papërfillshme, duke pasur parasysh madhësinë e Ukrainës, dhe gjatë vitit 2025 arrijnë në 1,865 milje katrore (rreth 0.8% e territorit të vendit). Prandaj, narrativa e promovuar nga Rusia – e pranuar herë pas here edhe nga një Shtëpi e Bardhë e gatshme për ta besuar – se Ukraina po pëson një humbje të ngadaltë, nuk është e saktë. Në realitet, edhe pse qindra mijëra shtëpi janë pa energji elektrike, ngrohje dhe ujë pas bombardimeve ruse, Ukraina po qartëson strategjinë e saj dhe po kundërshton me sukses të moderuar.
Një kundërsulm ukrainas në veri të Huliaipoles, në terrenin e hapur të provincës Zaporizhzhia, ka rikuperuar rreth 40 milje katrore këtë muaj, duke përfituar nga vendimi i vonuar i Starlink-ut të Elon Musk për të penguar përdorimin e sistemit satelitor nga ushtarët rusë brenda Ukrainës. Kjo vjen pas rimarrjes së Kupianskut në rajonin e Kharkivit në dhjetor. Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelenskyy, e vizitoi qytetin tre javë pasi Rusia pretendoi se e kishte pushtuar.
“Kremlini po përpiqet të krijojë narrativën se Ukraina është në prag të kolapsit”, thotë Christina Harward nga Instituti për Studimin e Luftës. “Kjo është plotësisht e pavërtetë. Në fakt, po shohim çlirime në shkallë të vogël nga Ukraina, duke përfituar nga moti dimëror dhe bllokimi i Starlink-ut.”
Në këtë sfond, nuk është për t’u habitur që Rusia vazhdon të kërkojë që Ukraina të tërheqë ushtrinë e saj nga Kramatorsku, Sloviansku dhe pjesa e mbetur e Donetskut. Një zyrtar i inteligjencës së NATO-s vlerësoi se Rusia nuk ka gjasa ta pushtojë rajonin “brenda 18 muajve të ardhshëm”, megjithëse karakteri shumë urban i zonës mund ta zgjasë edhe më tepër luftën, me një kosto prej 600,000 viktimash ruse ose më shumë.
Deformimi diplomatik tregon se performanca ushtarake ruse është e dobët. Ministri i Jashtëm rus, Sergei Lavrov, pretendoi se në samitin e gushtit në Alaska, presidenti amerikan Donald Trump kishte rënë dakord me Vladimir Putinin që Ukraina të dorëzonte pjesën e mbetur të Donetskut pa luftë. Megjithatë, edhe nëse Trump e ka përmendur idenë, SHBA nuk ka tentuar ta imponojë atë përballë kundërshtimeve ukrainase dhe europiane.
Një vit më parë, Trump dhe Zelenskyy u përplasën publikisht në Zyrën Ovale dhe dukej se SHBA do t’i jepte fund mbështetjes për Ukrainën. “Skenari më i keq nuk ndodhi,” tha Orysia Lutsevych nga Chatham House. “SHBA po shet armë për Ukrainën, vazhdon të furnizojë me inteligjencë dhe, pavarësisht presionit, ai nuk është aq i fortë sa ta detyrojë Kievin të dorëzohet.”
Megjithatë, Ukraina përballet me vështirësi serioze. Situata energjetike është katastrofike pas bombardimeve sistematike ruse: mbi një milion ukrainas janë pa energji, ngrohje dhe ujë në mes të dimrit, me temperatura që zbresin në -20°C. Në Kiev, 2,600 ndërtesa janë pa energji ose ngrohje, veçanërisht në bregun lindor. Temperaturat në apartamente bien në 5–6°C, pas një fushate bombardimesh të quajtur nga disa “kholodomor” (vdekje nga i ftohti).
Ndërkohë, mungesa e mjaftueshme e raketave të mbrojtjes ajrore nga aleatët perëndimorë është evidente. Analizat tregojnë se përqindja e dronëve Shahed që godasin objektivat është rritur nga 6% në janar në 30% në maj, duke mbetur 29% në dhjetor.
Megjithatë, sulmet e pandërprera ndaj civilëve kanë sjellë pak përfitim strategjik për Rusinë. Pavarësisht lodhjes së popullsisë ukrainase, nuk ka shenja dorëzimi ndaj dominimit rus apo dorëzimi të pjesës së mbetur të Donetskut.
Nga ana tjetër, Ukraina ka adoptuar një qasje më agresive. Ministri i ri i Mbrojtjes, Mykhailo Fedorov, synon eliminimin e 50,000 ushtarëve rusë në muaj, më shumë se norma aktuale prej rreth 35,000 viktimash mujore. Objektivi synon të tejkalojë ritmin rus të rekrutimit dhe ta detyrojë Moskën drejt mobilizimit politikisht të rrezikshëm ose një pozicioni më realist diplomatik.
Ekspertët thonë se kjo është teorikisht e arritshme, pasi rreth 80% e viktimave shkaktohen nga dronët, të cilët veprojnë deri në 25 km thellësi, duke penguar grumbullimin e forcave të mëdha. Por Ukraina përballet edhe me lodhjen e thellë të trupave të saj më të mira. Muajin e kaluar, Fedorov pranoi se 200,000 ukrainas janë larguar pa leje nga shërbimi për shkak të presionit të vazhdueshëm.
Jade McGlynn nga King’s College paralajmëroi se aleatët e Ukrainës nuk kanë një plan të besueshëm për ta detyruar Rusinë drejt armëpushimit. “Nuk shoh një strategji në Europë dhe SHBA po i ka varur shpresat te procesi i paqes, por nuk ka proces nëse Rusia nuk angazhohet seriozisht,” tha ajo.
