Lidhje

site logo site logo
Paraardhëse Tjetra
Lajm i Fundit
Editorial Analiza Pasazhe

Home Analiza


Media austriake Der Standard: Rama po sulmon sistemin gjyqësor në Shqipëri!

Wednesday, 25 February 2026 13:54

 

 

Prestigjiozja austriake Der Standard i ka kushtuar një analizë të detajuar zhvillimeve të fundit politike në Shqipëri, duke e vendosur në qendër të vëmendjes përplasjen mes Kryeministrit Edi Rama dhe Strukturës së Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar, SPAK. Në një shkrim të firmosur nga gazetarja Adelheid Wölfl, media austriake me ndikim në hapësirën gjermanishtfolëse e përshkruan debatin për heqjen e imunitetit të zëvendëskryeministres Belinda Balluku si një moment kritik për ndarjen e pushteteve dhe për të ardhmen e reformës në drejtësi në vend.

 

Në fokus është tentativa për të ndryshuar Kodin e Procedurës Penale, si një nismë që ngre pikëpyetje mbi balancën mes ekzekutivit dhe gjyqësorit dhe mbi barazinë e qytetarëve para ligjit.

 

Në vijim, shkrimi që sjell jehonën e përplasjes me mazhorancës dhe gjyqësorit në një kontekst më të gjerë europian, duke nënvizuar se zhvillimet në Tiranë po ndiqen me vëmendje në Bruksel.

 

Ajo thjesht nuk u paraqit. Në fillim të javës, parlamenti shqiptar zhvilloi një debat për kërkesën e prokurorisë antikorrupsion për heqjen e imunitetit të zv.kryeministres shqiptare Belinda Balluku, deputete e Partisë Socialiste. Megjithatë, ajo reagoi me shpërfillje. Politikania dyshohet se ka ndërhyrë në një proces tenderimi publik për shtatë projekte të mëdha ndërtimi rrugësh, duke favorizuar një ofertues të caktuar.

 

Prokuroria e Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (SPAK) e ka hetuar Ballukun prej muajsh, ndërsa kryeministri Edi Rama, në mënyrë autoritare, po e përdor çështjen për të zhvilluar një betejë personale kundër gjyqësorit. Duke vepruar kështu, ai po minon në mënyrë efektive ndarjen e pushteteve në vend. Kur SPAK kërkoi pezullimin e Ballukut në nëntorin e kaluar, Rama paraqiti një ankesë në Gjykatën Kushtetuese. Ai e quajti vendimin një “precedent unik dhe të rrezikshëm” dhe e cilësoi pezullimin “absurd në vetvete”. Megjithatë, Gjykata Kushtetuese vendosi në favor të pezullimit në fillim të shkurtit.

 

Rama ishte i zemëruar. Në të kaluarën, nëse diçka nuk i përshtatej, ai do të përplaste grushtin mbi tavolinë si një shef i inatosur. Tani po shkon edhe më tej. Javën e kaluar, Partia e tij Socialiste propozoi ndryshimin e Nenit 242 të Kodit të Procedurës Penale. Sipas ndryshimit të propozuar, zyrtarë kyç, përfshirë presidentin, Avokatin e Popullit, kryeministrin, zëvendëskryeministrat, ministrat, anëtarët e Gjykatës Kushtetuese dhe drejtuesit e Kontrollit të Lartë të Shtetit, nuk do t’i nënshtroheshin më pezullimit nëse dyshohen për korrupsion.

 

Joproporcionale?

 

Ndryshimi i propozuar do të përbënte një cënim serioz dhe joproporcional të pavarësisë dhe efikasitetit të gjyqësorit dhe një hap prapa në luftën kundër korrupsionit dhe klientelizmit. Ndryshimi i ligjit do të minonte barazinë e të gjithë qytetarëve para ligjit, pasi do t’u jepte trajtim preferencial zyrtarëve publikë.

 

Për më tepër, pezullimi në hetimet për korrupsion synon të garantojë integritetin e hetimeve penale dhe të minimizojë rrezikun e manipulimit të provave ose dëshmitarëve. Eliminimi i mundësisë për pezullimin e zyrtarëve të ekzekutivit do të minonte gjithashtu balancën e pushteteve midis ekzekutivit dhe gjyqësorit.

 

 Ermal Hasimja nga Forumi për Dialog Politik beson se ndryshimet e propozuara i shërbejnë Ramës për të parandaluar një pezullim të mundshëm të tij në të ardhmen dhe për të përforcuar teorinë e tij se gjyqësori ndërhyn në degën ekzekutive. Si pjesë e reformave në drejtësi, Gjykata e Posaçme dhe Prokuroria e Posaçme kundër Korrupsionit (SPAK) u krijuan në Shqipëri vitet e fundit. Ato zhvillojnë hetime efektive, duke u dhënë shumë shqiptarëve shpresë se drejtësia dhe barazia para ligjit mund të kenë një shans në vend. SPAK-u u mbështet dhe u mbrojt nga SHBA dhe partnerët e saj në BE.

 

Megjithatë, SPAK-u dhe Gjykata e Posaçme janë bërë tashmë një kërcënim për pushtetin e Ramës. Përveç Ballukut, kryetari i bashkisë së Tiranës, disa ministra dhe zyrtarë të tjerë të rëndësishëm janë akuzuar ose dënuar. “Çështja Balluku e ka shtyrë Ramën të braktisë qëndrimin e tij të mëparshëm disi të rezervuar”, i tha politologu STANDARD-it.

 

Fushatë kundër gjyqësorit

 

Rigels Xhemollari nga OJQ-ja “Qëndresa Qytetare” e kritikon projektligjin si një hap të qartë prapa për zhvillimin demokratik të Shqipërisë dhe për shtetin e së drejtës. “Kushdo që mund të provohet se ka keqpërdorur fondet publike duhet të ndiqet penalisht. Askush nuk duhet të jetë mbi ligjin apo të gëzojë një status të privilegjuar krahasuar me qytetarët e Republikës së Shqipërisë”, i tha Xhemollari STANDARD-it.

 

Për më tepër, projektligji u diskutua ekskluzivisht mes Kryeministrit dhe ministrave të tij dhe nuk iu nënshtrua asnjë shqyrtimi ekspertësh apo debati publik. “Procesi ishte i paqartë dhe mungoi çdo konsultim institucional”, kritikon ai.

 

Rama ka nisur një fushatë agresive kundër gjyqësorit, përmes sulmeve publike dhe mediatike, me qëllim dobësimin e SPAK-ut. Në të njëjtën kohë, megjithatë, sondazhet e opinionit tregojnë se SPAK-u konsiderohet institucioni më i besuar nga popullsia shqiptare. “Kjo e vendos klasën politike shqiptare në një pozitë jashtëzakonisht të vështirë”, shpjegon Xhemollari.

 

OJQ-ja vlerëson pozitivisht paralajmërimin e fortë të Parlamentit Europian për pasojat që Shqipëria do të përballej nëse Partia Socialiste do të sulmonte pavarësinë e gjyqësorit. Komisioni Europian ende nuk ka mbajtur një qëndrim kaq të qartë; ai po përpiqet ta paraqesë Shqipërinë si një pararojë në procesin e anëtarësimit dhe një model të suksesshëm. Megjithatë, vendimi i fundit i Ramës për të lejuar Shqipërinë t’i bashkohet të ashtuquajturit “Këshilli i Paqes” i Presidentit amerikan Donald Trump ka ngritur brenda BE-së./ DerStandard (Adelheid Wölfl nga Sarajeva, 24 shkurt 2026)


Për Ballukun, Rama sfidon gjyqësorin dhe ndryshon ligjin

Tuesday, 24 February 2026 08:12

 

Gentian Sejrani argumenton në një analizë për Birn se propozimi i Ramës për të ndryshuar ligjin, pas pezullimit të Ballukut, është një reagim politik që synon të kufizojë kompetencat e gjykatave për të pezulluar zyrtarë të lartë. Sipas tij, këto amendamente krijojnë trajtim të privilegjuar për funksionarët më të lartë të shtetit, cenojnë parimin e barazisë para ligjit dhe balancën mes pushteteve, si dhe rrezikojnë të dëmtojnë reformën në drejtësi dhe progresin e Shqipërisë drejt Bashkimit Europian.

 

Shrkimi i plotë më poshtë:

 

Amendamentet e propozuara ligjore, që do t’i pengonin gjykatat të pezullonin zyrtarët e lartë, do të përbënin një goditje të rëndë ndaj progresit në luftën kundër korrupsionit dhe ndaj procesit të anëtarësimit të Shqipërisë në BE.

 

Kryeministri Edi Rama vitin e kaluar e paraqiti përparimin e Shqipërisë drejt integrimit europian si një produkt të drejtpërdrejtë të përpjekjeve reformuese të qeverisë së tij, me reformën në drejtësi si gur themeli.

 

Reforma në drejtësi përbën një nga shtyllat kryesore të procesit të afrimit të Shqipërisë me Bashkimin Europian, pasi përmbush kriteret për forcimin e shtetit të së drejtës dhe luftën kundër korrupsionit.

 

Në kuadër të reformës në drejtësi u krijuan institucione të specializuara, si Struktura e Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar, SPAK, dhe Gjykata e Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar, të cilat kanë juridiksion për të hetuar dhe gjykuar zyrtarë të lartë publikë. Deri tani, ato kanë ushtruar kompetencat e tyre duke çuar përpara çështje kundër disa zyrtarëve të lartë, duke përmbushur në një masë të konsiderueshme objektivat e reformës.

 

Megjithatë, tension institucional u shfaq pas vendimit të Gjykatës së Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar për të pezulluar nga detyra zëvendëskryeministren Belinda Balluku për ndërhyrje të dyshuara në prokurimet publike.

 

Kryeministri Rama reagoi duke sugjeruar se gjyqësori ka tepër pushtet dhe duke e referuar pezullimin në Gjykatën Kushtetuese, me synimin për të zgjidhur konfliktin e kompetencave midis pushtetit gjyqësor dhe atij ekzekutiv në favor të këtij të fundit.

 

Kur kërkesa e tij në Gjykatën Kushtetuese nuk prodhoi efektin që synonte, Rama vendosi të propozojë ndryshime ligjore në nenin 242 të Kodit të Procedurës Penale.

 

Nëse këto ndryshime miratohen, një gjykatë nuk do të mund të pezullonte nga detyra zyrtarë kyç, përfshirë Presidentin, Avokatin e Popullit, Kryeministrin, Zëvendëskryeministrin, ministrat, anëtarët e Gjykatës Kushtetuese dhe kryetarin e Kontrollit të Lartë të Shtetit – siç ka bërë Gjykata e Posaçme në rastin Balluku.

 

Ky veprim tregon se Kryeministri Rama e ka shndërruar çështjen e zëvendëses së tij në një betejë personale kundër gjyqësorit. Duke vepruar kështu, ai duket se ka harruar deklaratat e mëparshme në të cilat lavdëronte drejtësinë, si për shembull: “Shumë nuk e kuptojnë pse partnerët tanë [ndërkombëtarë] bëjnë deklarata që favorizojnë qeverinë ose mua. Ata nuk kanë arsye të mbajnë anë dhe nuk është në natyrën e tyre. Ka vetëm një arsye të madhe dhe të qartë për mbështetjen e tyre, që shpesh tallet si mbështetje për ne: reforma në drejtësi.”

 

Sulm ndaj parimit të barazisë para ligjit

 

Amendamenti i propozuar nga Rama, që synon të përjashtojë mbajtësit e disa funksioneve të larta publike nga masa parandaluese e pezullimit nga detyra, ngre disa shqetësime themelore kushtetuese dhe procedurale sipas ligjit themeltar shqiptar.

 

Së pari, në lidhje me parimin e barazisë para ligjit, neni 18 i Kushtetutës sanksionon barazinë e qytetarëve para ligjit dhe ndalon diskriminimin e pajustifikuar. Përjashtimi kategorik i një grupi zyrtarësh nga një masë sigurie procedurale krijon një trajtim të privilegjuar që është vështirë të justifikohet mbi baza objektive dhe proporcionale.

 

Jurisprudenca kushtetuese ka theksuar vazhdimisht se dallimet ligjore duhet të bazohen në një qëllim legjitim dhe të përmbushin testin e proporcionalitetit.

 

Së dyti, në lidhje me qëllimin e masave të sigurimit, pezullimi nga detyra nuk është ndëshkues, por parandalues. Ai synon të mbrojë integritetin e hetimit penal duke shmangur rrezikun e ndërhyrjes në prova, dëshmitarë ose administratë.

 

Heqja e kësaj mase pikërisht për zyrtarët që kanë potencialin më të madh për ndikim institucional bie ndesh me logjikën e Kodit të Procedurës Penale dhe me parimin e efektivitetit të ndjekjes penale. Kjo ose do të pengonte punën e organit të akuzës, ose do ta detyronte atë të kalonte menjëherë në masa ndëshkuese më të rënda.

 

Së treti, në lidhje me ndarjen dhe balancën e pushteteve, Kushtetuta shqiptare vendos një sistem ekuilibri ku gjyqësori ushtron kontroll ligjor mbi veprimtarinë e zyrtarëve publikë.

 

Një kufizim ligjor i kompetencës së gjykatës për të vendosur masa parandaluese ndaj anëtarëve të ekzekutivit krijon një formë imuniteti funksional që nuk është shprehur në Kushtetutë, duke cenuar në mënyrë efektive balancën midis pushteteve.

 

Së katërti, sa i përket standardeve të shtetit të së drejtës dhe procesit të integrimit europian, raportet e Bashkimit Europian kanë theksuar vazhdimisht nevojën për të forcuar pavarësinë dhe efektivitetin e institucioneve antikorrupsion. Një ndërhyrje që kufizon instrumentet procedurale ndaj zyrtarëve të lartë rrezikon të perceptohet si regres në luftën kundër korrupsionit të nivelit të lartë.

 

Së pesti, në aspektin e sigurisë juridike dhe koherencës sistemike, amendamentet “ad hoc” në legjislacionin procedural, të motivuara nga rrethana specifike politike, minojnë parashikueshmërinë e së drejtës procedurale penale. Ato krijojnë perceptimin se ligjbërja po instrumentalizohet për interesa politike të momentit.

 

Zyrtarët e lartë nuk duhet të gjykohen ndryshe

 

Nga një analizë strikte juridike, ndryshimi i nenit 242 të Kodit të Procedurës Penale paraqet rreziqe reale për koherencën e sistemit të drejtësisë penale dhe për balancën kushtetuese të pushteteve.

 

Në vend që të forcojë garancitë procedurale, ai krijon një regjim të diferencuar për zyrtarët më të lartë të shtetit, duke dobësuar efektivitetin e ndjekjes penale pikërisht në nivelet ku korrupsioni ka ndikimin më të madh publik.

 

Mbështetja për reformën në drejtësi do të matet jo nga deklaratat politike, por nga gatishmëria e aktorëve politikë për të lejuar sistemin e drejtësisë të veprojë në mënyrë të barabartë dhe të pavarur ndaj çdo individi në vendin tonë, përfshirë zyrtarët publikë – dhe jo për ta penguar atë.

 

Çdo ndërhyrje që kufizon këtë kapacitet rrezikon të perceptohet jo si konsolidim i shtetit të së drejtës, por si një hap pas.


Vatican News: Gaza, e vërteta e paqes, e varrosur nga indiferenca dhe heshtja

Sunday, 22 February 2026 17:05

 

Nga Atë Ibrahim Faltas

 

Ky artikull për median zyrtare të Vatikanit është shkruar nga prifti katolik egjiptian, Atë Ibrahim Faltas, Drejtor i shkollave të Kujdestarisë së Tokës së Shenjtë. Në shkrim, ai trajton situatën tragjike në Gaza dhe në të gjithë Tokën e Shenjtë, duke theksuar se armëpushimi i shpallur nga presidenti Trump nuk ka sjellë paqen e premtuar dhe se popullsia civile palestineze vijon të përballet me dhunë, mungesë ndihmash dhe shkatërrim. Përmes këtij rrëfimi emocional dhe kritik, Atë Faltas ngre shqetësimin për indiferencën ndërkombëtare dhe bën thirrje për respektimin e jetës, dinjitetit njerëzor dhe për një paqe të vërtetë në rajon.

 

Shkrimi i plotë:

 

Në Tokën e Shenjtë, lufta nuk ka mbaruar, pavarësisht armëpushimit të shpallur. Dëgjohet britma e dhimbjes nga popullsia e martirizuar, që lutet për shpëtim!
 
Një vajzë e vogël qan e dëshpëruar ... fytyra, që prek tokën e lagur nga lotët e saj,  të duket sikur përqafon vendin e varrimit të babait, për të marrë ngrohtësinë e atij që ia  grabitën, ndaj nuk do të mund ta përqafojë kurrë më. Babai i kësaj vajze të vogël shpresonte të ishte ende mbështetje për familjen... Po vdiq... E vranë gjatë armëpushimit, që mund të kishte përfunduar në tragjedi. Kjo është ende pamja e Gazës; kjo, çka po ndodh ende në Gaza. Shpresa nuk i ka braktisur ata, që mbijetuan çmendurinë e dhunës për dy vjet e gjysmë: të gjithë besuam në një projekt paqeje të vërtetë, e edhe të mundshëm. Lufta, sepse ne vazhdojmë ta quajmë luftë, nuk ka mbaruar në Tokën  Shenjte.

 

Bombardimet nuk janë ndaluar, ushqimi nuk ka mbërritur, ilaçet jetësore nuk janë shpërndarë, tendat nuk janë ngritur, jetët nuk janë shpëtuar për shkak të mungesës së spitaleve dhe punonjësve të shëndetësisë. Armëpushimi i shpallur nuk ka sjellë rezultatet e dëshiruara në rrugën drejt paqes: që nga tetori, vdekjet janë zvogëluar, ndërsa plagët e trupave dhe shpirtrave të atyre që vuajnë në Gaza, në Bregun Perëndimor dhe në Jerusalem janë shtuar.

 

Angazhimi i bërë nga bashkësia ndërkombëtare më shumë se katër muaj më parë, nuk ka sjellë veprime vendimtare, që sigurojnë paqen.

 

Kush dëshiron paqen, respekton jetën, vepron për ta arritur sa më shpejt, nuk ka asgjë mbas shpirtit, që punon për të ofruar lehtësim, ndihmë dhe shpëtim, e po e  humbet edhe shpresën për paqen.

 

E ndërsa organizohen këshillat e administratës e mblidhen aplikime për mjete tregtare, njerëzit, në Gaza, vazhdojnë të vdesin. Ndërsa po bëhen plane për të asgjësuar sasinë e madhe të rrënojave që varrosën trupa, histori dhe kujtime, anëtarët e familjeve po vihen në shënjestër, ndërsa gërmojnë me duar rrënojat e shtëpive të tyre, për të kërkuar trupat e të dashurve.

 

Në Cisjordani dhe në Jerusalem njerëzit duan të mbijetojnë me një mori kufizimesh dhe vështirësish, duke u përpjekur të mbrojnë dhe të ruajnë vendet e tyre të origjinës, të cilat u përkisnin brezave që nga kohërat e lashta... ndërsa pronarë të rinj e të panjohur po i sekuestrojnë ato shtëpi dhe ato toka, falë dokumenteve të saposhtypura dhe ligjeve të miratuara rishtazi, që nuk e respektojnë jetën, as historinë e popullit.

 

Ata që dëshirojnë paqe, nuk mund të pranojnë që një fëmijë, të cilit tashmë i është mohuar qetësia e fëmijërisë dhe ka nevojë për ndihmë e mbrojtje, duhet të varrosë atë që i fali jetën.

 

E vërteta e paqes nuk mund ta varrosë një atë të dashur, njëherësh me shumë vdekje të pafajshme në Gaza. Shpresa e paqes nuk mund të varroset nga ata që shkaktojnë padrejtësinë dhe diskriminim në Tokën Shenjte. Bashkëfajësia e indiferencës dhe e heshtjes nuk duhet të varrosë të vërtetën dhe drejtësinë.

 

"Kërkoni paqe për Jerusalemin!" - nuk është vetëm ftesë psalmi për t'u lutur për paqe në Tokën Shenjte; është lutje për paqe, për një tokë të munduar, që vazhdon të vuajë dhe nuk ka më zë për të kërkuar paqe.

 

Kërkimi i paqes për Tokën Shenjte është respekt për dinjitetin e jetës, shqetëson çdo qenie njerëzore, në çdo cep të botës.

 

Do të ketë paqe në botë, kur lotët e një fëmije të mos e lagin më tokën, që fsheh trupin e  babit.

 

Do të ketë paqe në botë, kur çdo fëmijë, si ajo vajza e vogël që qan nga dëshpërimi, të ketë ngrohtësinë e një shtëpie, ushqimin dhe kujdesin, si dhe një buzëqeshje për të kujtuar dashurinë dhe përqafimin e babit të saj, i cili vdiq gjatë armëpushimit, që ende nuk po e sjell paqen në Gaza.

 


Hija e Epstein-it mbi Buckingham: A mund të rrëshqasë Charles nga froni për shkak të krizës së Andrew-t”

Saturday, 21 February 2026 17:04

Java e modës në Londër ishte ndoshta vendi i fundit publik ku Mbreti Charles III donte të ishte të enjten, duke admiruar kostumet dhe kostumet që askush që ai njeh nuk do të ëndërronte t’i blinte, dhe duke bërë biseda të lehta me stilistë që do ta kishte të vështirë t’i njihte në një festë në kopshtin mbretëror.

 

Çarlsi duhet të ketë qenë duke menduar për shkatërrimin e të gjitha planeve dhe shpresave të tij për mbretërimin. Ai gjithmonë e dinte se do të ishte i shkurtër, madje edhe para diagnozës së kancerit, por ndoshta nuk e mendoi kurrë se do të përmbysej nga sjellja e supozuar e vëllait të tij.

Read more ...


Myslimanët shqiptarë nuk janë “minorancë e tredhur” por  shumicë e stigmatizuar

Saturday, 21 February 2026 14:48

 

Nga Vehap Kola

 

Deklarata e gazetarit Andi Bushati se myslimanët shqiptarë “sillen si një minorancë e tredhur” lyp një analizë më të ndershme sesa një gjykim moral nga studiot televizive. Problemi nuk është mungesa e ndërgjegjes mes myslimanëve shqiptarë. Problemi është konteksti në të cilin kjo shumicë fetare ka jetuar dhe vepruar për shumë dekada.

 

Myslimanët shqiptarë, ndonëse numerikisht shumicë, janë trajtuar shpesh jo si shumicë kulturore, por si subjekt potencial i rrezikut ndaj sigurisë kombëtare. Në debatin publik dhe në praktikën institucionale, identiteti mysliman ka qenë thuajse përherë i lidhur me tema si “radikalizmi”, “ekstremizmi”, “rreziku” dhe “terrorizmi”. Më kujtohet biseda e para disa viteve me një ish-drejtues të lartë publik: “si ‘islamik,’ unë ty nuk do të të vija në SHIK apo tek anti-terrori, por në çdo institucion tjetër do të të vija.”

 

Rasti i aktivistit Baki Goxhaj është i freskët. Përfshirja e tij në protesta për Gazën dhe thirrjet e tij për të mos votuar politikanët që formuan grupin e miqësisë me Izraelin u trajtuan nga strukturat e antiterrorit si veprimtari ekstremiste. Shumë njerëz, sidomos drejtuesit fetarë myslimanë, kanë zgjedhur të heshtin përballë këtij kërcënimi. Një pjesë e tyre, kryejnë funksionin e judenräte-ve në Gjermaninë naziste.

 

Për analistët nëpër studio, është e lehtë të kritikojnë mungesën e protestave në sheshe. Por të njëjtët analistë e kanë më e vështirë të pranojnë se sfera publike nuk ka qenë asnjëherë e ndershme me myslimanët. Për 30 vite, elita mediatike, politike e kulturore, ka ndërtuar një narrativë ku Islami është problem, ku myslimani është gjithmonë “për t’u monitoruar”, ku çdo shprehje solidariteti me kauza që prekin botën myslimane shihet me optikën e dyshimit. Vetë Andi Bushati shkruante dikur se korrupsioni dhe pabarazia e sistemit oligarkik rrezikojnë të na sjellin në pushtet islamikët që do të na imponojnë sheriatin.

 

Nuk mund të bëjmë sikur myslimanët shqiptarë nuk janë anatemuar, nuk janë etiketuar dhe nuk janë diskriminuar në mënyrë të tërthortë në tregun e punës, në administratë apo në hapësirën publike. Nuk mund të injorojmë faktin që për vite me radhë janë prodhuar raporte, projekte, trajnime dhe narrativa të panumërta rreth “parandalimit të radikalizmit”, që në praktikë kanë krijuar një ndjenjë survejimi kolektiv mbi një komunitet të tërë.

 

Rezultati i gjithë sa më lart është një fenomen i brendshëm që sociologët e quajnë internalizim i stigmës. Kur një grup përballet vazhdimisht me dyshim, ai fillon të vetëdisiplinohet. Fillon të shmangë ekspozimin publik. Fillon të kalkulojë çdo fjalë. Fillon të mendojë se theksimi i identitetit të vet është disavantazh për karrierën, për integrimin, për sigurinë personale. Specifikisht, myslimanët shqiptarë kanë përbrendësuar islamofobinë e ligjërimit publik, që gatuhet në media, në Parlament, në projekte të financuara nga ambasada të huaja, e në sjelljen e vetë institucioneve.

 

Në vend që të akuzohen myslimanët për mungesë guximi, ndoshta duhet të pyesim: çfarë ambienti kemi ndërtuar me ato që kemi shkruar, thënë dhe bërë këto tre dekada e gjysëm? A kemi dyshuar ndonjëherë se veprimet e institucioneve të sigurisë ndaj myslimanëve janë të padrejta, me të njëjtin patos që kundërshtojmë SPAK-un kur prek politikanë të caktuar? A është Shqipëria një hapësirë ku një mysliman mund të protestojë për Gazën pa u trajtuar si i dyshimtë?

 

Myslimanët shqiptarë nuk janë një shumicë e tredhur. Ata janë një komunitet që ka mësuar, përmes përvojës, se rënia në sy si mysliman ka çmim. Dhe derisa ky çmim të bjerë, heshtja do të vazhdojë të jetë simptomë e tij.

Back to top
XS
SM
MD
LG